Wat zijn de stappen naar ISO 9001-certificering?

In grote lijnen: 1) bepaal context en scope, 2) leg kwaliteitsbeleid en doelstellingen vast, 3) beschrijf en implementeer je processen, 4) voer een interne audit uit, 5) houd een directiebeoordeling, 6) laat de certificeringsaudit (fase 1 en 2) uitvoeren door een geaccrediteerde instelling.

Wat is het verschil tussen fase 1 en fase 2 van de audit?

In fase 1 beoordeelt de auditor je documentatie en of je klaar bent voor de echte audit. In fase 2 toetst de auditor op locatie of je systeem in de praktijk werkt en aan alle eisen voldoet. Pas na een succesvolle fase 2 ontvang je het certificaat.

Heb ik een adviseur nodig voor ISO 9001?

Nee, een adviseur is niet verplicht. Veel MKB-bedrijven doorlopen het traject zelfstandig met behulp van templates. Een adviseur kan tijd besparen, maar verhoogt de kosten aanzienlijk. De certificeringsaudit moet altijd door een onafhankelijke, geaccrediteerde instelling gebeuren.

Wat is een interne audit bij ISO 9001?

Een interne audit is een zelfcontrole waarbij je (of een collega) toetst of je kwaliteitssysteem in de praktijk werkt en aan de norm voldoet, voordat de externe auditor komt. Het is een verplicht onderdeel van clausule 9 van ISO 9001.

ISO 9001 certificering: het stappenplan in 6 stappen

Laatst bijgewerkt: 25 juli 2026

Kort antwoord: ISO 9001-certificering verloopt in zes stappen: (1) context en scope bepalen, (2) kwaliteitsbeleid en doelen vastleggen, (3) processen beschrijven en implementeren, (4) interne audit uitvoeren, (5) directiebeoordeling houden, (6) certificeringsaudit (fase 1 en 2) door een geaccrediteerde instelling. Een MKB doorloopt dit meestal in drie tot zes maanden.

Het stappenplan in het kort

ISO 9001 behalen is geen kwestie van één document invullen, maar van een werkend kwaliteitssysteem opzetten en dat laten toetsen. Hieronder de complete route, van start tot certificaat.

Stap 1: Bepaal context en scope

Begin met de vraag: wat wil je certificeren en voor wie werk je? Je brengt je belanghebbenden (klanten, leveranciers, wetgeving) in kaart en legt de scope van je kwaliteitssysteem vast: welke activiteiten, locaties en processen vallen eronder. Dit is clausule 4 van de norm. Lees hoe je de scope van ISO 9001 bepaalt.

Stap 2: Leg leiderschap, beleid en doelen vast

De directie stelt een kwaliteitsbeleid op en vertaalt dat naar meetbare kwaliteitsdoelstellingen (clausules 5 en 6). Betrokkenheid van het management is geen formaliteit: auditoren toetsen hier streng op. Ook wijs je rollen en verantwoordelijkheden toe. Zie ook hoe je een kwaliteitsdoelenplan ontwikkelt.

Stap 3: Beschrijf en implementeer je processen

Nu leg je vast hoe je organisatie werkt: de kernprocessen, de ondersteunende processen en de bijbehorende procedures en registraties (clausules 7 en 8). Belangrijk is het risicogebaseerd denken: per proces bepaal je wat mis kan gaan en welke beheersmaatregelen je neemt. Zie hoe je een risicoanalyse uitvoert. Dit is het meest arbeidsintensieve deel, en precies waar templates het meeste tijd besparen.

Stap 4: Voer een interne audit uit

Voordat de externe auditor komt, controleer je je systeem zelf. Een interne audit (verplicht onder clausule 9) toetst of alles werkt zoals beschreven en spoort verbeterpunten op. Los afwijkingen op voordat de certificeringsaudit plaatsvindt. Lees hoe je een interne audit uitvoert volgens ISO 9001.

Stap 5: Houd een directiebeoordeling

De directie evalueert formeel of het kwaliteitssysteem effectief is: zijn de doelen gehaald, wat leren de audits, welke verbeteringen zijn nodig? Deze directiebeoordeling (management review) is verplicht en levert input voor continue verbetering. Zie hoe je de effectiviteit van ISO 9001 evalueert.

Stap 6: De certificeringsaudit

Tot slot toetst een geaccrediteerde certificeringsinstelling je systeem in twee fasen:

Fase	Wat gebeurt er	Uitkomst
Fase 1	Documentatiebeoordeling: is je systeem op papier compleet en ben je auditklaar?	Eventuele bevindingen om op te lossen
Fase 2	Implementatieaudit op locatie: werkt het systeem echt in de praktijk?	Bij akkoord: certificaat (3 jaar geldig)

Na een geslaagde fase 2 ontvang je je ISO 9001-certificaat. In de jaren erna volgen jaarlijkse controle-audits. Bekijk de kosten en doorlooptijd van het hele traject.

Zelf doen met templates

Stap 1 tot en met 5 kun je prima zelfstandig doorlopen. De ISO 9001-templates van Online ISO leveren een compleet kwaliteitshandboek met alle verplichte documenten, procedures en formulieren, zodat je niet vanaf nul begint. Alleen de certificeringsaudit (stap 6) moet altijd door een onafhankelijke instelling. Meer weten over de basis? Lees wat ISO 9001 is en de vereisten voor certificering.